Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s167 170


z ŻYCI A UCZ E L NI
Mazowieckie Studia Humanistyczne
Nr 2, 1998
Biskup Alojzy Orszulik, Ordynariusz Aowicki
Nauka powinna kształtować sumienia
Homilia na inaugurację piątego roku akademickiego
Mazowieckiej Wyższej Szkoły
Humanistyczno-Pedagogicznej w Aowiczu
Po raz piąty gromadzimy się w tej świątyni katedralnej u progu nowego roku
akademickiego, aby prosić Boga o pomoc nadprzyrodzoną, potrzebną do sumien-
nego wypełniania obowiązków profesora i studenta. Szkoła ta jest wielkim do-
brem dla całego rejonu Mazowsza. Przybliża ona naukę młodzieży z tego rejonu
na czterech wydziałach, daje możliwość zdobycia stopni akademickich i rzetel-
ną wiedzę. Z każdym rokiem wrasta ono coraz głębiej w pejzaż Mazowsza po-
łudniowo-zachodniego, daje szansę kształcenia się młodzieży z rodzin mniej
zamożnych. Poszerza się jej baza lokalowa, zwiększają się także zasoby biblio-
teczne. Mam zaszczyt być opiekunem tej szkoły, wspomagając ją w rozwiązy-
waniu niektórych trudnych problemów natury formalno-administracyjnej w kon-
taktach z Ministerstwem Edukacji Narodowej.
Kościół zawsze był mecenasem nauki i kultury. W ciągu wieków zakładał
szkoły różnego typu i uniwersytety. Szkoły te zmierzały do odkrywania prawdy
dobra i piękna w stworzonym przez Boga świecie, praw natury; do coraz lepsze-
go poznawania człowieka w jego wymiarze cielesnym i duchowym.
W centrum badań prowadzonych przez uniwersytety był świat, był człowiek,
było poszukiwanie pierwszej przyczyny powstania wszechświata. Zarówno na
drodze rozumowej, jak i objawionej dochodzono do Boga jako pierwszej przy-
czyny powstania świata, świata poddanego człowiekowi wyposażonemu w nie-
śmiertelną dusze. Człowiek jako stworzenie rozumne stanął w centrum stworzo-
nego świata.
168 Biskup Alojzy Orszulik
Bóg stworzył człowieka w pierwotnej sprawiedliwości, który miał nie umie-
rać. Przez grzech pierwszych rodziców człowiek został okaleczony, władze umy-
słu ograniczone, a wola osłabiona. Przez grzech weszła na świat śmierć. Czło-
wiek stał się śmiertelny w wymiarze cielesnym i duchowym. Ze śmierci duchowej
wyprowadził człowieka Chrystus, ukazując mu jasno jego powołanie i objawia-
jąc mu Trójosobowego Boga. Chrystus Pan powiedział w rozmowie z Nikode-
mem, że Bóg tak umiłował świat, iż Syna swego jednorodzonego dał, aby każdy
kto w Niego wierzy nie zginął, ale miał życie wieczne (J 3.16). Przez świat trze-
ba rozumieć ludzi, bo Chrystus przyszedł, aby zbawić ludzi, którzy w Niego,
jako Boga-Człowieka wierzą, przyjmą chrzest i odwrócą się od złego postępo-
wania. Chrystus przyszedł, aby dać człowiekowi życie wieczne.
W wymiarze ziemskim człowiek jest powołany do życia we wspólnocie
Tomasz Merton mówił:  nikt nie jest samotną wyspą". Ludzie tworzą wspólnoty
narodowe, zależnie od kultury i języka, grupy etniczne, państwa z różnymi sy-
stemami politycznymi, gospodarczymi i społecznymi. Systemy te ulegają prze-
mianom. Przybierały w ostatnich latach różne formy totalitaryzmu, depczące
godność człowieka, posuwające się do zbrodni ludobójstwa. Polska w takim
systemie była przez 50 lat. Od 1990 r. dokonują się zmiany ustrojowe, upadł
system totalitarny, budujemy system demokratyczny, powstają nowe struktury
społeczne, ekonomiczne i polityczne.
W tych przemianach notujemy wiele zjawisk negatywnych w naszym kraju
w wymiarze społecznym i w życiu publicznym. Wywołują one zaniepokojenie.
Są one następstwem przemian trwających w całym bloku państw byłego ZSRR.
Z wolnością przyszła nowa forma deformacji sumień ludzkich. Wszystkie dzie-
dziny życia publicznego, jego struktury, a przede wszystkim człowiek, wymaga-
ją odnowy.
W czasie wizyty AD LIMINA w lutym br. papież mówił na ten temat bisku-
pom polskim. Pozwolę sobie zacytować niektóre fragmenty jego przesłania, skie-
rowanego do trzeciej grupy biskupów, do której i ja należałem.
Papież powiedział:  Prawdziwa odnowa człowieka i społeczeństwa doko-
nuje się zawsze za sprawą odnowy sumień. Sama zmiana struktur społecznych,
ekonomicznych i politycznych - choć ważna - może się okazać niewykorzysta-
ną szansą, jeśli nie stoją za nią ludzie sumienia. Głos sumienia to wewnętrzne
prawo wolności, które ją ukierunkowuje na dobro i ostrzega przed czynieniem
zła. Przyzwolenie na łamanie tego prawa przez prawo stanowione, w ostatecz-
nym rozrachunku zawsze obraca się przeciw czyjejś wolności i godności [...].
Ludzie sumienia to ludzie duchowo wolni, zdolni do rozeznania w świetle
odwiecznych wartości i norm, które się tyle razy sprawdziły, nowych zadań, przed
jakimi Opatrzność stawia nas w chwili obecnej. Każdy chrześcijanin powinien
być człowiekiem sumienia odnoszącym naprzód to najważniejsze i poniekąd naj-
trudniejsze ze zwycięstw - zwycięstwo nad samym sobą. Powienien nim być we
Nauka powinna kształtować sumienia 169
wszystkich sprawach dotyczących życia prywatnego i publicznego. Formacja
prawego sumienia wiernych, poczynając od dzieci i młodzieży, musi być stałą
troską Kościoła".
Papież wskazał także na to, jaką rolę w odrodzeniu moralnym może ode-
grać nauka i kultura. Jego słowa:  Naturalnym sprzymierzeńcem moralnego odro-
dzenia społeczeństwa polskiego może i powinna być nauka i kultura. Ludzie
nauki, środowiska naukowe, uniwersyteckie, ludzie pióra i twórcy kultury, do-
świadczając swoistej transcendencji prawdy, piękna i dobra, stają się naturalny-
mi sługami tajemnicy Boga, która się przed nimi odsłania, i której powinni być
wierni. Ten wymóg wierności sprawia, że jako uczeni i artyści, bez względu na
przekonania, są powołani do tego, by pełnić funkcję sumienia krytycznego wo-
bec tego wszystkiego, co człowieczeństwu zagraża lub go pomniejsza. W ten
sposób  posługa myślenia", której można oczekiwać od ludzi nauki i kultury,
spotyka się z posługą, jaką wobec sumień ludzkich pełni Kościół [...]. Odpowie-
dzialność ludzi, którzy reprezentują kulturę i naukę jest ogromna ze względu na
to, że mają oni wielki wpływ na opinię publiczną. Od nich w dużej mierze zale-
ży, czy nauka będzie służyć kulturze człowieka i jego rozwojowi, czy też obróci
się przeciw człowiekowi i jego godności, czy nawet przeciw jego egzystencji.
Kościół i kultura potrzebują się wzajemnie i muszą współpracować dla dobra
sumień współczesnych i przyszłych pokoleń Polaków".
Na tym polu wielką rolę do odegrania ma Wyższa Mazowiecka Szkoła Hu-
manistyczno-Pedagogiczna, która w procesie nauczania i wychowania sięga ko-
rzeni chrześcijańskich. Oddziały wuj e na prawie pięć tysięcy studentów. Dlatego
winna przekazywać nie tylko rzetelną wiedzę na wszystkich wydziałach, ale
i kształtować postawy i sumienia młodych ludzi. Są w nich ukryte różne talenty,
które studia powinny rozwijać i przygotowywać do pracy, jako prawych ludzi,
we wszystkich dziedzinach życia społecznego i publicznego.
Wierzę, że ani profesorowie, ani studenci nie będą gnuśni, jak ten ewange-
liczny sługa, ale dadzą z siebie wszystko, by rozwijać swoje talenty i poczucie
godności chrześcijanina i przepajać będą świat duchem Ewangelii.
Taką będzie Rzeczpospolita, jakie jej młodzieży wychowanie. Mazowiecka
uczelnia musi przygotować nauczycieli w zreformowanym systemie edukacji, w
którym obok nauczania merytorycznego ludzi położy nacisk na wychowanie
uczniów oparte na trwałych wartościach i na patriotycznym zaangażowaniu na-
uczycieli i uczniów. Nie będzie wystarczać odbycie lekcji przewidzianych pro-
gramem, ale konieczne będzie osobiste zaangażowanie w wychowanie i naucze-
nie uczniów.
Reforma zakłada ścisłą współpracę szkoły i Kościoła z rodziną. Szkoła
i Kościół pełnią funkcję pomocniczą wobec rodziny i nie zastępują jej. Dlatego
w programie wychowania nauczyciel musi brać pod uwagę wartości, które ro-
dzina przyjmuje, którymi rodzina żyje, a są nimi wartości chrześcijańskie. Stąd
170 Biskup Alojzy Orszulik
tak ważną rolę mają do spełnienia nauczyciele w kształceniu prawego sumienia
uczniów. Wiem, że nie będzie to łatwe, gdy się zważy, że upowszechnia się re-
latywizm moralny, pornografię i subkulturę. Tym złym zjawiskom nauczyciele,
którzy opuszczają Maso via Mater musza stawiać czoło.
Na tę pracę wszystkim z serca błogosławię w imię Ojca i Syna i Ducha
Świętego. Amen.


Wyszukiwarka

Podobne podstrony:
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s171 178
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n1 s131 170
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s5 30
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s49 67
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s31 48
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s223 225
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s83 92
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s215 218
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s207 214
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s179 187
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s69 82
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s93 104
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s219 222
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n2 s141 166
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n1 s61 77
Mazowieckie Studia Humanistyczne r1998 t4 n1 s55 60

więcej podobnych podstron