IMG14

IMG14



160 Rozważania nad literaturą

bierane przez powieściopisarza; nowa koncepcja czasu i nowy pogląd na charakter ludzkiej świadomości. Wszystkie one razem skłaniały pisarza do skoncentrowania się na tych aspektach ludzkiego losu, które znajdowały się poza obrębem spraw interesujących pisarzy dawniejszych (tylko jeden wybitny wcześniejszy powieściopisarz — Laurence Sterne — zajmował się problemami samotności i miłości we współczesnym ich rozumieniu), oraz prowadziły do odkrywania nowych warsztatowych środków, pozwalających na osiągnięcie nowych stojących przed autorem celów. Oczywiście wchodziły w grę również inne czynniki — ale wydaje się, że właśnie trzy wyżej wymienione zjawiska najbardziej konsekwentnie, choć w najróżniejszy sposób, wywierały wpływ na tych wielkich pisarzy pierwszej połowy naszego wieku, którzy za pomocą nowych metod badania rzeczywistości oraz eksperymentów warsztatowych systematycznie rozszerzali granice sztuki powieściopisarskie j.

Przełożył Michał Ronikier

POSTAĆ

Czy cechy osobowości postaci występujących w dziele literackim powinny wyłaniać się stopniowo z wielu opisanych chronologicznie wydarzeń oraz z reakcji tych postaci na owe wydarzenia, czy też powieściopisarz obowiązany jest przerywać tok narracji i dawać nam pobieżny opis postaci w momencie, gdy wprowadza je do powieści? Pisarze stosowali jedną lub drugą metodę, niektórzy zaś posługiwali się obiema jednocześnie. Niekiedy jakaś postać w momencie, gdy oglądamy ją po raz pierw-i szy, jest istotą niewyraźną i nieokreśloną i dopiero po zapoznaniu się z jej reakcjami na szereg chronologicznie 1 następujących po sobie wydarzeń odnosimy wrażenie, że mamy jednak do czynienia z osobą o wyraźnej indywidualności. W innych powieściach już na początku otrzymujemy opisowy wizerunek danej postaci, tak że wiemy, czego możemy od niej oczekiwać, późniejsze zaś poczynania i reakcje tej postaci pełnią rolę zabiegów uzupełniających i udoskonalających, których słuszność możemy ocenić porównując je z pierwotnie ukazanym portretem.

Powieść Thomasa Hardy’ego Burmistrz z Casterbridge nie zawiera ani na początku, ani w istocie nigdzie indziej opisu postaci Michaela Hencharda. W rozdziale pierwszym jest on po prostu młodym człowiekiem i Hardy aż do końca tego epizodu nadal mówi o nim „ten mężczyzna”. Mamy tu co prawda opis wyglądu zewnętrznego Michaela („Mężczyzna był pięknej postawy, o ciemnej cerze i posępnym wyrazie twarzy” itd.), ale na tym koniec. Brak jakiejkolwiek wzmianki o jego prawdziwej na-


Wyszukiwarka

Podobne podstrony:
IMG?19 170 Rozważania nad literaturą przyjęcia przez nas bez żadnych zastrzeżeń wszechwiedzy autora.
IMG?19 170 Rozważania nad literaturą przyjęcia przez nas bez żadnych zastrzeżeń wszechwiedzy autora.
IMG?18 168 Rozważania nad literaturą powieści tradycyjnej — lecz jedynie szkieletem łączącym ży
IMG?21 174 Rozważania nad literaturą życie niemal się już dokonało, ukazywanie tych nie zrealizowany
IMG?16 164 Rozważania nad literaturą Jane Austen, aby scharakteryzować osobę bohaterki. Trol-lope uk
IMG?17 166 Rozważania nad literaturą zaś strony wiązanie opisu stanów umysłu ze stopniowo następując
IMG?20 172 Rozważania nad literaturą Można uczynić ten wywód bardziej przejrzystym sięgając po przyk
150 A szkółka wiejska, gdziem przez sześć lat chodził. Gdzie mi się nowy pogląd na świat rodził — W
160 Wykaz źródeł i literatury Sawicki J., Studia nad położeniem prawnym mniejszości religijnych w
Ironia9 o IRONII JAKO O KATEGORII LITERACKIEJ 35 nie rozważania nad aktywnością „tchnień życio
CIMG3344 92 ALEKSANDRA WITKOWSKA OSU przez P. Davida w zakres rozważań nad funkcjami, jakie żywot mi
Zdj?cia 0004 (2) Przykład Rozważmy zdanie (oznajmującc!) wygłoszone przez księdza obrządku kato
IMGh05 Robert PorzakWychowanie w szkole. Szanse i zagrożenia Zawarte w niniejszym artykule rozważani
IMG?15 162 Rozmazania nad literaturą turze i o jego osobowości. Wyłania się ona dopiero w miarę rozw
IMG?23 VIII. Postać literacka Od wieków postać była jednym z centralnych ośrodków 1 refleksji nad li
4. Lektury uzupełniające Część I - 5 pozycji do wyboru: M. Adamczyk, Rozważania nad poetyką misteriu

więcej podobnych podstron