DSC05 (3)

DSC05 (3)



264


Dramat renesansowy: Anglia

Otello mimo siły poetyckiej namiętności mógł* wyjść spod pióra innego autora. Poruszamy się tutaj na bardziej przyziemnej płaszczyźnie i brak w tej sztuce elementu tajemniczości.

Król Lir (King Lear, 1605—06) przenosi nas gwałtownie z powrotem w królestwo metafizyki i wzniosłości- Jako sztuka przeznaczona na scen^ ma, być może, mniejsze zalety aniżeli Otello, ale majestatycznością koncepcji i intensywnością wzruszeń sięga znacznie wyżej. Często i słusznie używano w odniesieniu do tej sztuki określenia „żywiołowa”. W Otellu symbolem złej siły jest jedna postać ludzka, Jago; w Królu Lirze odnosi się wrażenie, że cała przyroda tonie w oparach piekielnych. Furia niebios stanowi silny kontrast z ironicznie spokojnym włoskim niebiem rozpiętym nad Otellem i Desdemoną.

Tragedia Lara lepiej niż jakikolwiek inny_-dramat ujawnia--te-ced które stanowią o potędze Szekspira. W sztuce tej łatwo wyśledzić siły powierzchowne. Treść zbliżona jest zarówno do typowych tematów wczesnych tragikomedii, jak i do sztuk historycznych. Śmiałe, płomienne portrety pojawiają się tu podobnie jak w sztukach Marlowe’a i nie brak także ponurych intryg właściwych dramatom Kyda. W konstrukcji i koncepcji widoczne są również ślady moralitetu. A jednak Król Lir w niczym nie jest podobny do tamtych sztuk. Z wielu sił splecionych w jedno powstało coś nowego. Żaden dramat tragiczny nie usiłował dotąd osiągnąć tak wiele w toku akcji, i jeśli w strukturze Króla Lira mniej jest elementu ściśle teatralnego aniżeli w Otellu, to przyczyny tego należy doszukiwać się w fakcie, że Szekspir dociera tu do granic teatru, napiera na ściany „Globe” tak silnie, że trzeszczą i pękają.

Wzmianka o „Globe” przypomina nam, że sztuki Szekspira należy przede wszystkim wyobrażać sobie w warunkach sceny, dla której pisał. Oglądanie jego bezkresnych koncepcji zredukowanych do drobiazgowych malowanych dekoracji musi zniweczyć myśl, którą one wyrażają. Szekspir żąda możliwie najpełniejszego wysiłku wobraźni widzów, a wszelka próba odtworzenia w sztucznych warunkach form otaczających postacie prowadzi z miejsca do zakłóceń i burzy czar jego poetyckich słów. Jeśli scena burzy zostaje odegrana na pustych deskach, może ona osiągnąć swój efekt, Lir na tle malowanych dekoracji staje się postacią niesmaczną, a słowa jego — zwykłą deklamacją. Jeśli aktorowi udaje się pokonać tego rodzaju przeszkody, wówczas zwycięstwo jego jest jedynie osobistym tour de force.

Makbet stanowi zamknięcie wspaniałej serii dramatów tragicznych i raz jeszćze-jeSteśmy, w obliczu sztuki może okaleczonej, ale o znaczeniu zasadniczym. Już w Juliuszu Cezarze (1599) Szekspir spróbował przedstawić w teatralnej formie siły zła szalejące po świecie, pochłaniające i niszczące wszystko na swej drodze. Jednak poprzednia sztuka nie dawała mu peł-


Wyszukiwarka

Podobne podstrony:
DSC89 (3) 248 Dramat renesansowy: Anglia ziemi, lecz ludzi nie poddano torturom; wieże zburzone, le
DSC91 (4) 250 Dramat renesansowy: Anglia Nie są to jeszcze wiersze świetne, ale ich wielkie znaczen
DSC03 (3) 262 Dramat renesansowy: Anglia tycki splendor Marlowe’a, ale również i to wszystko, czego
DSC07 (3) 266 Dramat renesansowy: Anglia pomyślane autos, nie posiada zalet, które zasługiwałyby na
DSC97 (3) Dramat renesansowy: Anglia darzenia średniowiecznej historii Anglii, sporu między Różą Cz
DSC83 (5) 182 Dramat renesansu Tego rodzaju przedstawienie, jakiego ilustracją jest Arcadia incanta
DSC85 (4) 184 Dramat renesansu dniowiecznych igrców, jongleurs, którzy z kolei byli spadkobiercami
DSC05 64 1 64 1 odróżnić ol* porm/kowy od ww, lęgu to: znaczący udział mimo duży. Ols porzeczkowy n
DSC95 (5) Dramat feiieśtinśówy: Anglia dobieństwa tematów i postaci; pewne zbliżenie w nastroju do
W sidłach miłości środa. Rod*. 20 05 TVP1 dramat obyci. USA 1983 rei. Arthur AJlan Seiddman&nbs
DSC 05 tc?^ ^namp&r^c* LĄzab**KJft^Wp *9*e&*****A P*T sf^    oĄtjts
DSC05 fet!*)** f*w**yo(    etę */**»,#i( Aj fNHitMh *Wfrł efr^óhwf !>• M1 ^ * ,rt
DSC05 I II—V.. w**-, ... - -    - r ikadonii;-.    
DSC05 wskaźnik rotacji należności Przeciętny stan należności x 365 dni Przychody ze sprzedaży 3. Wy
DSC05 ognnKmania niehntow cgc ozie Xo {x € RT e. (x) Niech funkcje f R" > R ora/ : RT >

więcej podobnych podstron