Untitled17(1)

Untitled17(1)



i

W świetle wszystkich tych twierdzeń Kaleckiego (ale j w artykułach z późniejszych lat sześćdziesiątych, które wieńc*11^ dium o przełomowej reformie kapitalizmu)"4 można sądzić ^ S*U' chodzi! on (a może odszedł?) od krańcowych tez na temat* falowych zmian gospodarki kapitalistycznej” sformułowanych ^ ^ dynamiki.,., a będących — być może - odbiciem nastrojów z wielkiej stagnacji. Stąd trudno podzielić pogląd Steindla (197^^

.....Kalecki przemierza długą drogę razem z Różą Luksemburg

też nie dostrzegała takich źródeł rozwoju gospodarki kapitalistyczn • które pochodziłyby z wewnątrz układu; w odróżnieniu jednak ód n'’ Kalecki włącza do zewnętrznych czynników' rozwoju75 nie tylko zagraniczną ekspansję, wojny i zbrojenia, ale również strumień wy. nałazków” ‘6.

Nawet u czytelnika oswojonego z widzeniem w Kaleckim „najwybitniejszego kontynuatora dzieła teoretycznego Róży Luksem-

74 Por. M. Kalecki Uwagi o ..reformie przełomowej", w: Dzieła, tom 2, ed. cit, s. 501-5 iO.


5 Przede wszystkim Kalecki w żadnej pracy nie charakteryzował ..czynników rozwoju" jako czynników zewnętrznych. I to właśnie świadczy o teorii, a nie to, że — jak pisze Steindl — „W pierwszej wersji [modelu — E.D.] trend vv ogóle me występuje, ale już ta nieobecność świadczy o teorii — mianowicie o przekonaniu, że dla pobudzenia trendu konieczne jest działanie czynników egzogenicznych". (J. Steindl op. cii., s. 643). Naprawdę trudno wymagać, aby trend byt uwzględniany tam, gdzie chodak)

tylko o .....skonstruowanie wyjaśnienia [...] automatyzmu wahań koniunkturalnych

w układzie izolowanym". VI. Kalecki Próbo teorii koniunktury, w: Dziela, tom 1, cd cii.


s. 97.

76 J. Steindl op. cii., s. 644. Rozumowanie, które doprowadziło Steindla do takie; (zaskakującej) konkluzji jest następujące: „..zasób kapitału, który występuje w równani trendu [Kaleckiego - E.D.], zależy oczywiście od inwestycji: jeżeli dany jest jednako*)


okres eksploatacji [...], możemy go wyznaczyć jako całkę inwestycji brutto po


ubiegi)'®


okresie [...]. Ten sam zbiór parametrów wyznacza zarówno długofalowy tren7y( i wahania cykliczne. Można wykazać, że współczynnik [...], który porzeciw tłumieniu cyklu, jednocześnie pobudza długofalowy wzrost". Ibid, s. sR3. ^ pj ..Podstawową sprawą [...] jest to. że równanie [decyzji inwestycyjnych

tt. .    -./-ilrt-żnit' 00

vż'P°


A

(...) daje w rozwiązaniu alternatywnie albo cykl, albo trend, zależnie


parametrów równania. Jeżeli opowiadamy się za rozwiązaniem cyklicznym, g > pierwsze - przypadek ten odpowiada realistycznym wartościom parametrów^ po drugie — rozwiązanie to dostarcza wiarygodnego i dobrego


cyklu, które byłoby trudno zastąpić jakimś innym zadowalającym


ieai«°-

do


sa zd°lDe .

wówczas musimy jednak powiedzieć, żc związki objęte tym modelem m rozsz*łJfill*e wywołania trendu. Czyli [...] zyski, oszczędności przedsiębiorstw oraz


tak wytyczona wspólna „długa droga" nie może nie wywołać \ Zapewne istnieje pewne pokrewieństwo między teorią ^ ' popytu Kaleckiego a teorią akumulacji R. Luksemburg :    ał t0 sam Kalecki), ale z tego jeszcze nie wynika, że jego

dynamiki gospodarki kapitalistycznej jest kontynuacją teorii rtnu R- Luksemburg, dla której porównań znawcy przed-akają głównie w pracach R. Hilferdinga i W. Lenina. Tym że u kresu swej drogi - raczej samotnej (tak myślę) -ki pisze studium o przełomowej reformie kapitalizmu, z kon-sadniczo inną, niż wynika z teorii R. Luksemburg (a także ga i Lenina). Ale to już temat na inną książkę 78.

iel cyklu w świetle obserwacji empirycznych, wydatków państwa

Robinson przedstawiając model Kaleckiego w grupie „modeli wskich” pisała (1962 r.): „Wszystkie te modele są zbyt uprosz-ji zbyt wysoce zintegrowane, by można było je konfrontować

zbytu dzięki nowym inwestycjom nie pociągają za sobą trwałego, wzrostowego duktu narodowego. Uwzględnienie takiego ruchu wymaga otwarcia układu, konkretniej, w układzie muszą się pojawiać decyzje inwestycyjne [...] oparte na maniach. Wiarygodną podstawę takich przewidywań, nic opierających się na . obrotach i zyskach. Kalecki upatruje w wynalazkach obiecujących wysokie . którzy je pierwsi wprowadzą”. Ibid., s. 643 - 644. Identyczny pogląd (w całej kwestii) prezentuje J. Osiatyński w Poslowiu do: M. Kalecki Teoria dynamiki -ej. Warszawa 1986, s. 212-213.

T. Kowalik Róża Luksemburg. Teoria akumulacji i imperializmu. Warszawa 1971, s. 8.

ob. P. Czajka M. Kaleckiego koncepcja „reformy przełomowej". w:: P. Czajka, ka, S. Sztaba Kapitalizm. Szkice z makroekonomii współczesnej, „Monografie ua” nr 274, Warszawa 1989. Szkic P. Czajki jest pierwszą w polskim Wie rekonstrukcją poglądów M. Kaleckiego na ewolucję społcczno-gospo-^truktury systemu kapitalistycznego. Studium Kaleckiego — opublikowane w «Po Ulica ed Hconomia" — zostało opatrzone krytycznym komentarzem esentiego (włoskiego marksisty). Autor szkicu polemizując z Pesentini ’ *■le®° Wytyka koncepcji Kaleckiego wywodzi się z ortodoksyjnej i dogma-, J i marksistowskiej. w której miTcie rzeczywiście trudno jest znaleźć miejsce *»owej reformy kapitalizmu (a także międzynarodowych aspektów reformy i. 1 ^esei)tim jest jednocześnie konfrontacją - poprzez koncepcję Kaleckiego tyjną’ teorią procesu dziejowego.


Wyszukiwarka

Podobne podstrony:
page0016 6 się, że zawarte są wszystkie cechy zjawisk psychicznych, ale nikt nie zatrzymuje się nad
Untitled Scanned 44 108 Twierdzeniami dowolnej teorii aksjomatycznej są bowiem zawsze wszystkie te i
a3 4 Proszę zwrócić uwagę na właściwości wszystkich tych sytuacji: jeszcze nic się nie zdążyło, ale
Obraz7 (75) Wc wszystkich tych przypadkach kartografowie epoki odkryć twierdzili, źe źródłem ich wi
skanuj0015 (224) cześnie doświadczenia te postawiły w zupełnie nowym świetle wiele poglądów i twierd
Roman Ingarden1 38 Roman Ingarden w utworach lirycznych, z drugiej we wszystkich tych dziełach, kt
IMG?91 Pytania € tu-, 18. Wszystkie poniższe twierdzenia dotyczące rozwoju komórek krwi są prawdziw
mowisz masz (118) 122 MÓWISZ, MASZ Pomyśl o wszystkich tych sytuacjach, kiedy serwowano Ci w restaur
IMGF73 (2) nialszych widowisk świata, budzą antypatię we wszystkich tych, którzy bezmyślnie i z pozo
page0086 82 rzeczy z drugiej, np. śliny z gruczołu, bo we wszystkich tych razach spotykamy materyał
page0282 278 300°1). We wszystkich tych razach następuje zmiana wewnętrzna w cząstkach, a ta zmiana
page0465 461 sek, ten mianowicie, iż we wszystkich tych dziedzinach bytu, któreśmy rozważali, istnie
50287 mowisz masz (118) 122 MÓWISZ, MASZ Pomyśl o wszystkich tych sytuacjach, kiedy serwowano Ci w r

więcej podobnych podstron